Recensie 'Parel' van Sanneke van Hassel

Titel boek:
Titel verhaal: Parel
Auteur: Sanneke van Hassel
Uitgeverij: De Bezige Bij april 2005
ISBN: 9023416910

Parel is een ontroerend en schitterend verhaal van Sanneke van Hassel. Sanneke van Hassel laat je in de huid kruipen van een moeder die het moederschap niet aankan, zij kan de onbeantwoorde liefde voor de vader van haar kind niet verwerken. Hierdoor neemt zij later een fatale beslissing…

Het is vooral de manier van schrijven die zo aanspreekt. Deze is helder en poëtisch, vol scherpe observaties. “En dan word ik zwanger, mijn lichaam is zwanger, ik volg.” Het verhaal is geschreven vanuit het oogpunt van de moeder. De hoofdpersoon wordt slechts twee keer op bijna dezelfde manier met haar naam, of een afkorting daarvan, aangesproken door de vader van haar dochtertje Parel. “Godverdomme Ka, je mag geen kaneel, dat is slecht voor de vrucht.” en “Godverdomme Ka, dat is toch geen speelgoed.”

Je ziet hoe de hoofdpersoon steeds meer de grip op haar situatie verliest en zichzelf, het huis en haar kind aan het verwaarlozen is. Terwijl de vaderfiguur, die J. genoemd wordt, soms even binnenwandelt, maar voornamelijk afwezig is. “In februari blijft J. de hele maand weg. Ik vergeet, ik vergeet. Eerst een flesje, dan het verschonen van een luier.”

De zinnen passen zich aan naarmate de ik-persoon meer grip verliest op haar situatie, de zinnen worden waziger en korter. “Ik speur in mijn oude studieboeken naar heroïsche voorbeelden uit de literatuurgeschiedenis, blijf steken bij bekentenissen van Anne Sexton en Sylvia Plath. Het hoofd in de oven, theedoeken onder de keukendeur. Wanhoopsdichteressen, stileren tegen de klippen op. Soms lees ik een verhaaltje van Colette, zij volhardt in de liefde, ondanks de kapotte randen, de onoplosbare spanningen.”

Het thema in dit verhaal is eenzaamheid. Tijdens de zwangerschap en na de geboorte van Parel, heeft Ka geen steun van J. Hij komt soms even langs en inspecteert of er genoeg eten in huis is, maar kan dan zo weer een maand wegblijven. De hoofdpersoon wordt in de ban gehouden door iets groter dan zij zelf, namelijk een depressie. Dit is kenmerkend voor de personages van Sanneke van Hassel.

Het is een triest en mooi verhaal. Je leeft met de moeder mee, maar toch rechtvaardig ik haar laatste daad niet. Ik werd er zelfs boos om, gehele empathie had ik dus niet met de hoofdpersoon. Gedurende het hele verhaal voel je als lezer dat er iets onheilspellends gaat gebeuren, de onderhuidse spanning is dan ook het hele verhaal aanwezig.

Nadat ik het verhaal met een zucht had uitgelezen bleef het nog lang door mijn hoofd spoken. Het laat een diepe indruk achter